Ne zaman bu 7 yıllık süreden  bahsetsem  sürekli ” vay be ömrümü yurtlarda geçirmişim”  derim.Bir yandan sevinir bir yandan da hüzünlenirim. Neyse küçük Emrah’a bağlamadan yazıma döneyim.  Bu 7 yılı tek bir sayfada yazamayacağımı düşündüşüm için Lise ve Üniversite’deki yurt tecrübelerimi ayrı ayrı paylaşacağım.

Lafı dolandırmadan konuya giriyorum. İlkokulu yeni bitirmişim ve girdiğim LGS’de ( bizim dönemimizde Liselere Giriş Sınavı’ydı )  Fen lisesini kazandım. Fen lisesi de malum yatılı bir okul ve evden uzak olduğu için yurtta kalmak gerekiyor. İşte benim yurtta kalma maceram böylelikle başladı. Benim için çok acayip bir tecrübe olduğunu söyleyebilirim çünkü  körpecik çocuğum ve değil yurtta kalmak ,  evden ayrı komşuda bile kalmışlığım yok !!!

Neyse devam edeyim ve yarın öbürgün sizide faydalanmanız ve bilmeniz gereken şeylerden bahsedeyim. Yanlız bunlara başlamadan önce şunu da belirteyim muhakkak unuttuğum noktalar olabilir takıldığını yer olursa sorabilirsiniz . Benim gibi ayaklı tecrübeyi bulmuşken kaçırmayın

Sırasıyla yapmanız gerekenlerden başlayayım :

Öncelikle okulunuzun nerde , yurdu nerde bunu iyi bir araştırın . Çünkü bazı liselerin yurtları var fakat okuldan uzak kalıyor ve bu durum bazıları için biraz sıkıntı doğurabiliyor. Tabi böyle durumların olduğunu bilen tüccar kişiler de hemen okulun etrafında yurtlar açıyor . Bu durumda karar size kalmış. İster devlet yurdu olan okulun yurdunda düşük bir ücretle kalırsınız , ister özel yurtta yerine göre değişen ” pahalı fiyatlarla ” rahat bir şekilde kalırsınız . Eğer devlet yurdunuz tercih ettiyseniz yazının devamını da okumanızı tavsiye ederim .Yok özeli seçmişseniz yine okuyun çünkü devlet yurdunuz seçmeyerek kaçırdığınız veya kurtulduğunuz şeyleri görebilirsiniz.

Okulunuzun , yurdunuzun yerini öğrendiniz .ardından yurda ve okula kayıt yaptırmak için okulunuzdan istenen belgelerle kayıda gittiniz.  Buraya kadar herşey güzel. Bu sırada birşey öğreneceksiniz. Yurta ücretsiz mi kalacaksınız yoksa ücretli mi? Peki bunu nasıl öğreneceksiniz ? Kayıt için götüreceğiniz belgelerin arasında velinizin maaş bodrosu vs. de olacak ve devlet babanın belirlediğin maaş sınırının üzerinde bir geliriniz varsa siz artık ücretli yatılılardan olacaksınız .Yok geliriniz bu sınırın altındaysa artık parasız yatılısınız demektir. Burda önemli bir bilgi vereyim . Bazı veliler  ( kuyumcular , galeri sahipleri vs. ) geliriniz düşük göstertip çocuğunun parasız yatılı olarak okumasını sağlıyor. Normal bir memur maaşınız fazla gelmesi durumunda okula gerekli ücreti ,zor duruma düşeceğini bile bile verirken,  bir kuyumcunun para vermemesi, vermemeye çalışması nasıl bir adalet buna siz karar verin. Haa unutmadan söyleyim bu para böyle uçuk fiyatlar da değil. Bu parayı 3 aylık olarak veriyorsunuz ve verdiğiniz parayı okulun imkanlarıyla fazlasıyla çıkarttıyorsunuz. 

Bu kısa bilgiden sonra sizinde bilmeniz gereken bilgileri aklıma geldiği kadaryıla verreyim.

Lise Devlet Yurtlarındaki Olanaklar Nelerdir ?

 Birçok okulun sitesinde bu bilgilere ulaşabilirsiniz fakat genellikle sıradan bilgiler var ve resmi dille yazılmış. Anladığım kadarıyla bunları yurtta kalmayan kişiler yazmış Olanakları sıralamak gerekirse ;

          1.Yemek, İçme

Liseye ait devlet yurdunda yemeğe ” genel anlamda” para vermezsiniz. Genel anlamda diyorum çünkü yukarda bahsettiğim paralı yatılıysanız 3 ayda bir verdiğiniz bu parayı yemek parası olarakta nitelendirebilirsiniz. Eğer parasız yatılıysanız , size yemek içmek bedava. Tabi bu bedava olayı sadece okulun yemekhanesinde geçerli sakın kantinde falanda bedava yiyeceğinizi düşünmeyin. Birazda yemekhaneden bahsedeyim .Yemekhane günün 3 vakti açık olur. Sizinde tahmin edebileceğiniz gibi sabah , öğle ve akşamdır. Saatleri bellidir ve bu saatlerin dışında eğer aşçı ile kanka değilseniz yemekhaneden yemek yemeniz olanaksız gibi birşeydir.

Zamanla göreceksiniz yemekhanede çeşitli olaylar ceyran edecek. Mesela özellikle öğle yemeğinde koşturan koca bir kalabalık görebilirsiniz ve bazen bu kalabalık öyle çoşkuyla yemekhaneye gider ki bağınızı bağlamak için dursanız anında 200 kişi önünüze geçebilir Tabi sadece önünüze sizden önce gidenler geçmeyecek; üst dönemleriniz elini kolunu sallayarak en öne kadar geçecek ve siz genelde sesinizi bile çıkartamayacaksınız. İşte bu anda yurtların altın kuralını öğrenmeye başlamışsınızdır; Üst Dönem Herzaman Haklıdır. Bu kural mezun olana kadar unutmamanız gereken başlıca şeydir.

Yemeklerin mükemmel olduğunu sanmayın. Ansızın yanınızda arkadaşınızın yemeğinden  izmarit , saç vb. şeyler çıkabilir ( tecrübe ile sabittir ) ama siz bi zamandan sonra bu tür şeyleri tınlamazsınız , alışırsınız . O yemeğin aynı tencerede piştiğini  bildiğiniz halde bayıla bayıla tabağınızdaki yemeği sıyırarak yersiniz. Bunu iğrençlik olarak algılamayın ama olay budur alışmak lazım. Bu durum her yurt için geçerli değildir mükemmel yemek yapan yurtlarda var”mış”. ” MIŞ” diyorum çünkü ben halen denk gelmedim .

Neyse yemek konusunu çok uzattım. Devlet yurtdundaki başka olanaklara geçiyorum.

          2. Konaklama

Adı üstünde yurtta kalıyorsunuz ve kalacaksınız , kalacaksınızda nasıl bir yerde kalacaksınız :)  Okulunuzun nüfusuna göre odaya düşen adam sayısının değiştiği ve hocaların oda , öğrencilerin genelde koğuş dediği bir yerde kalacaksınız . Genellikle bu koğuşlarda ranzalar olacak ve eğer çok kaliteli bir yurda gitmediyseniz , odanızda en az 6 kişi olacak. 6 kişilik bir odada olan ve olmayan şeyleri sıralarsak:

• 3 ranza ve 6 dolap olur. 
• 1 veya odanın durumuna göre 2 lamba olur.
• Okulun kalitesine göre yerde halı türevi şeyler olur.
• Çalışma masanız muhtemelen olmaz .
• Elektrik priziniz yüzde 99 olmaz. ( bunun için farklı yöntemler geliştirilebilir  )
• Erkekseniz odanızda kız , kızsanız odanızda erkek ” kesinlikle ” olmaz

Bu liste daha da arttırılabilir fakat bu kadarı şimdilik yeterli.

Tabi bu oda bazı yurtlarda oda olmaz bildiğiniz kocaman bir salon olur ve en az 15- 20 kişi burda kalır. Bu durum hem sıkıcı hem de eğlencelidir. Yaşamadan anlaşılamayacağı için daha fazla detayına inemiyorum .

          3. Devlet Yurdunda Genelde Bulunan Şeyler

Bu başlığı da Yurdun Olanakları kısmına yazabiliriz.

• Çamaşırhane 

Uzun süre evine gidemeyenler için olmazsa olmaz birşeydir ve ücretsizdir( en azından benim yurdumda öyleydi ). Sadece biz deterjanınızı alırdık ve makinanın başında sıramızı beklerdik. yapacağınız başka birşey yoktu . Tabi biz o zamanlar çamaşır yıkamak nedir bilmediğimizden beyazlarla ,renklileri bol bol karıştırır veya yünlüleri 90 derecede yıkatırdık. Sonucunu tahmin edebiliyorsunuzdur

• Ütü

Ütü de bir yurdun olmazsa olmazlarındandır ve burdada tüm işler self- servistir. Yine hiçbirşey bilmeyen bizler giderdik kafamıza göre ütünün ayarını yapıp pantolonumzu , gömleğimizi ( genellikle son kez )   ütülerdik. Bu ütüleme tecrübemizden sonra bu eşyalarımızı genellikle bez parçası gibi kullanırdık çünkü artık sağı solu yanmış bir halde olurdu. Tabi bu kısa bir süreliğine geçerliydi. Ksıa sürede ütü yapmayıda çamaşır yıkamayıda o yaşta öğrendik. İşte yurdun insana kattıklarından bazıları bunlar.

• Banyo

Banyo eskiden ( liseye ilk başladığımda ) hamam usulüydü . Hamam  hafta da 1-2 gün  açılırdı ve cümbür cemaat banyoya giderdik. Eğlenceli fakat ilginç bir tecrübeydi. Bu hamam olayı fazla sürmedi sonradan elektrikli şofbene geçtik. Bu sistem daha iyi ldu. Emim ki artık Türkiye genelinde de bu hamam olayı kalkmıştır

• Etüt Salonu

Yatılı yurtlarda “çalışma saati” olayı vardır , hoca gözetiminde duruma göre koca salonlarda ders çalışılır.  Bizim zamanımızda öyleydi ve bizim zamanımız üzerinden de fazla geçmediğine göre eminim halen uygulanıyordur. Bu salonlar okulun durumuna göre ya hep beraber çalışılabilen ya da belli gruplara ayrılmış salonlardı. Bizde tüm okula bi salon ayrılmıştı. Kim var kim yoksa etüt salonundaydı ve o kalabalıkta tarif edilemeyen bir gürültü vardı. Üstelik o sesi susturamıyorduk çünkü ses var ama sesi çıkartan yok , sürekli bir uğultu . Gerçekten çoğunlukla sinir bozucu oluyor. Tabi buna da alışıyor insan. Bi yerden sonra da artık gürültüde ders çalışabiliyorsunuz ve bu işinize yeri gelince çok yarıyor.

• Mutfak

Yurtta mutfak falan yok , boşyere heycanlanmayın. Eğer akşamları sürekli acıkıyorsanız yapmanız gereken 3 şey var :

1. Sağlam bi stok yapmak : Tabi bu stoğu herkese göstermeseniz iyi olur . Bi akşam baktığınızda  zulanızı patlatmış olabilirler

2. Yurttan kaçmak : Aksiyon olur fakat yakalanırsanız veya başınıza birşey gelirse pek hoş olmaz ve tavsiye edilmez.

3. Yemekhane Baskını : Yemekhanenin durumuna ve nöbetçi hocanın konumuna göre yapılması en olağan şeylerdendir Yapması da çok eğlencelidir. Baskını yapıyorsanız Robin Hood’sunuzdur , sizi evde - yurtta- bekleyen arkadaşlarınız için yapıyorsunuzdur bunu . Ekip işidir , tek başına baş etmek zordur. Tam bir takım oyunu gerektirir ve golü attıktan sonra ( baskından dönüp , karnınızı doyurduktan sonra ) uyumanın verdiği haz hiçbirşeyde yoktur .

• Sıcak Su

Bizim yurtta sıcak su ne yazık ki yoktu. Bazı yurtlarda sıcak su var umarım siz sıcak suyun olduğu bir yurda denk gelirsiniz.Kış günleri ve sabahları yüzünüzü soğuk suyla yıkamayı hiç istemeyeceğinize eminim.

• Ankesötlü Telefon

Bunuda mı yazdın demeyin çünkü gerçekten birçok kişi için büyük ihtiyaç. Herkesin telefon alabilecek kadar parası ne yazık ki yok . Okulun stratejik yerlerinde bir kaç ankesörlü telefon bulunur. Ne olur ne olmaz diye yanınızda kontürlü kart taşımanızı tavsiye ederim

• Kantin

Kantinsiz okul , yurt olmayacağını bende biliyorum fakat yine de yazayım dedim :) 

• Sağlık

Benim kaldığım yurtta da olduğu gibi birçok yatılı okulda hemşire bulunur . Bu çok önemlidir çünkü eğer yurdunuz bizim ki gibi şehir merkezine uzaksa herhangi bir hastalık durumunda size ilk yardımı sıra arkadaşınızın yapmasını pek istemeyebilirsiniz. Hemşire şart !!!

• Güvenlik

Gece hırlının hırsızın kimseyi rahatsız etmemesi için kapı gibi bir güvenlik görevlisi her zaman vardır. Zaten güvenliğin dışında nöbetçi öğretmende bulunur .

Bu standart bilgilerin dışında aklıma gelen bambaşka şeyleri de yazayım .

Yurtta oda arkadaşı çok önemlidir. Yurdu sevip sevmeme durumunuz bile yüzde 90 buna bağlıdır diyebiliriz. Oda arkadaşınızı seçebildiğiniz söyleyebilirim. Tabi bu işin de biraz detayı var. Anlatayım ; Eğer yurda yeni kaydoluyorsanız ve beraber kalmak istediğiniz bir arkadaşınız varsa sizin isteğiniz halinde eğer odalar müsaitse arkadaşınızla beraber aynı odada kalabilirsiniz. Eğer dönem başı değilse yine arkadaşınızla kalma durumunuz olabilir. Yine odalar müsaitse kafanızın uyduğu kişilerle kalabilirsiniz. Aslında şunu demek lazım. Okul ve aynı zamanda yurt yönetimi bu konuda katı değiller. İçinizi ferah tutun.

Yurda giriş çıkış saatleri yurtlarda çok önemlidir, özellikle de lise yurtlarında bu önem daha da fazladır çünkü sizi ananız babanız, hocalara emanet etmiştir ve hocalarda bu durumun farkında olduklarından giriş çıkış saatlerine çok önem gösterirler. Yurda geç gitmeniz durumunda pekte hoş karşılanacağınızı söyleyemem.

Yurtta eş , dost , akrabayı ağırlayamazsınız Belki ” zaten öyle şey mi olur ” diyebilirsiniz fakat gerçekten bu durumla karşı karşıya gelindiği çok fazla olayla karşılaştım. Aklınızın bi köşesinde bulunsun.

Yurtta börtü , böcek, hayvan vs. beslemeyi aklınıza getirmeyin . Buna idare izin vermez kaldı ki idare izin verse bile yurtta biri çıkar beslediğiniz o hayvanı öldürür.Bunu çok rahat söylüyorum çünkü beslediğiniz hayvandan daha hayvan olan kişiler her yurtta olduğu gibi sizin yurdunuzda da olacaktır.  Art niyetli olmasa bile hayvanınız sizin isteğiniz dışında onun elinden bunun eline dolaşırken tahmin edilemeyen bir şekilde ölür (bu kesin olur ) . Bence böyle bir fikriniz varsa aklınızdan çıkartın. 

Odada priz yoktur.  Ne yazık ki halen bu durumu aşmış değiliz. Odada priz miriz bulamazsınız. Tabi bunu içinde öğrenci milleti olarak çok farklı yöntemler geliştirmişizdir. Bu fikri söyleyemem , sır veya gizli olduğu için değilde acemi birinin yapması halinde çarpılması gibi bir durumla karşılaşabilir ve ben bu sorumluluğu alamam . Bu yüzden bu kısmı geçiyorum. “Telefonumu nerde şarj edeceğim ?” diyorsanız etüt odalarında prizler mevcut fakat burda biraz dikkatli olmak gerekiyor . Ne yazık ki daha o yaşlarda hırsızlık gibi kötü bir alışkanlığı olan insanlar olabiliyor bu yüzden dikkatli olmanızı tavsiye ederim .

Bunların dışında biraz da sosyal ortamdan bahseyim.

Eğer yatılı kalacaksanız ve biraz araştırmışsanız üst dönemlerin  veya sizin döneminizdeki arkadaşlarınızın yaptıklarıyla ilgili bir çok hikaye duymuşsunuzdur . Çoğu gerçektir !!! İlk gittiğiniz gün sizi kenara çekip azarlayabilirler , sağınızı solunuzu boyayabilirler , sizi tartaklayabilirler , dolaba kitleyip , yatağa dikebilirler… Bunlar sıradan şeylerdir genellikle yapılır fakat siz sesinizi çıkartmazsınız çünkü bu yatılılığın kuralıdır. Her zaman alt dönemin üst dönemler gibi cefa çekmesi gerekir, üst dönemler buna inanır. Haa eğer ben bunların altında kalamam idareye söylerim derseniz o zaman işin rengi değişebilir Yanlız bunları okuduğunuzda tedirgin olmanıza gerek yoktur çünkü bunlar olağan şeylerdir bugüne kadar olmuş ve bundan sonra da olacaktır . Ayrıca size bu tür herhangi bir şaka yapan biriyle yüzde 95 kanka olursunuz . Bu yüzden korkmayın , tedirgin olmayın. artık ananızın kuzusu değilsiniz

Bunun dışında asla unutamayacağınız anılarınız , asla unutamayacağınız dostlarınız olacaktır .Annenizden babanızdan çok artık arkadaşlarınızla olacaksınız .Dertlerinizi birbirinizle paylaşacak , birbirinize arka çıkacaksınız . Toyken gelip , ergen bir birey olarak mezun olana kadar arkadaşlarınız yanınızda olacak . Adeta tüm hayatınızı onlarla geçirmiş gibi hissedeceksiniz. Onlardan ayrılmak hiç istemeyeceksiniz ama ayrılacaksınız .Belki ağlayarak geldiğiniz yurttan yine ağlayarak ayrılacaksınız . Tüm çektiğiniz çileleri tekrar çekmeyi göze alıp tekrardan liseye , yatılılık hayatına başlamak isteyeceksiniz . Birden duygusallaştım. Konuyu burda kapatıyorum yoksa bu böyle uzar gider :)

Son söz : Eğer yatılı kalma ihtimaliniz varsa ” kesinlikle” bu imkanı değerlendirin . Gerçek hayat ansızın size bir tokat gibi çarpmadan kendinizi bu tokata hazırlamak için büyük bir şansınız olacak. Bu şansı değerlendirin. Yurtta kalarak pişman olmayacağınıza eminim.